Koronowo - atrakcje turystyczne

Ciekawe miejsca i zabytki 

ZESPÓŁ POKLASZTORNY CYSTERSKI
Cystersi przybyli do Koronowa w 1288 roku z pobliskiego Byszewa. Już w roku następnym rozpoczęli budowę kościoła. Za twórcę projektu uważa się mnicha Theodricusa.

Powstające zabudowania były murowane z cegły w stylu gotyckim. Jest to trójnawowa bazylika z transeptem i dwoma rzędami kaplic. Na przełomie XVII/XVIII w. opat Ignacy Bernard Gniński doprowadził do przebudowy kościoła ze stylu gotyckiego na barokowy. 

W tym czasie również wyposażono kościół w nowe, barokowe, bardzo cenne elementy wystroju. W 1819 roku za sprawą pruskiego zaborcy nastąpiła kasacja zakonu. Zabudowania klasztorne zostały przekształcone w więzienie.
Wnętrze kościoła zawiera wiele szczególnych dzieł: ołtarz główny, piękne stalle, dziesięć obrazów przedstawiających zdarzenia z życia klasztoru, chór muzyczny, ambonę oraz wiele innych elementów.

Więcej: TUTAJ

DIABELSKI MŁYN 

Młyn wodny z połowy XIX wieku o drewnianej konstrukcji szkieletowej, wypełnionej cegłą, z zachowanym kołem młyńskim nasiębiernym żeliwno drewnianym. Pierwotna budowla, powstała w około 1800 roku. Wewnątrz zachowane zostały niektóre elementy urządzeń młyńskich oraz prasa do wyciskania oleju. Obiekt można dostrzec po prawej stronie, zjeżdżając do Koronowa ulicą Nakielską.


MOST KOLEJKI WĄSKOTOROWEJ
To najwyższy w Europie most kolejki wąskotorowej. Znajduje się na trasie Koronowo - Okole. Został oddany do użytku w 1895 roku. Łącznie z filarami ma ażurową konstrukcję stalową opartą tylko na murowanych przyczółkach. Jest wysoki na 18 metrów i ma w sumie 120 m długości. Do początku 1992 roku  był jeszcze użytkowany, chociaż odbywał się na nim tylko ruch towarowy. Aktualnie pełni rolę kładki dla mieszkańców Okola i Stopki skracając drogę pieszym i rowerzystom do Koronowa.

 Zalew Koronowski
Akwen obejmuje obszar ok. 1600 ha, ma kształt wydłużony, jego długość wynosi 36 km, a maksymalna głębokość to przeszło 20 m. Wokół niego rozciąga się Pojezierze Krajeńskie, Bory Tucholskie, Wysoczyzna Świecka oraz Kotlina Toruńsko-Bydgoska.

Już w latach 1929 – 1932 opracowano wstępny projekt hydroenergetyczny i geologiczny, mający na celu spietrzenie wód rzeki Brdy. Czas jednak był łaskawy dla rzeki i musiało upłynąć jeszcze prawie 30 lat, nim stary, przedwojenny projekt (po licznych modernizacjach) przegrodził w 1960 roku burzliwe koryto Brdy w Koronowie-Pieczyskach. Cała realizacja budowy Zalewu odbywała się w latach 1956-61. Dzięki temu ludzie otrzymali potrzebną energię z hydroelektrowni, a rzeka wystąpiła z brzegów, pochłaniając okoliczne jeziora i strugi, rozlewając w gigantyczną toń, którą ludzie nazwali Zalewem Koronowskim.  Wobec daleko zaawansowanych procesów przyrodniczej i krajobrazowej symbiozy Zalewu z otaczającym go środowiskiem, po przeszło czterdziestu latach jego istnienia, można go uznać za najbardziej atrakcyjny rekreacyjnie akwen na południowym skraju polskich pojezierzy, w centrum między pojeziernymi krainami Mazur i Pojezierza Pomorskiego.
Na uroki tego obszaru wpływa głównie rzeźba doliny Brdy, składająca się z rynien jeziornych, będących efektem wytopienia się brył martwego lodu, a także otoczenie zbiornika przez kompleksy leśne. 

Zalew Koronowski leży w obrębie Obszaru Chronionego Krajobrazu, łączącego się na północy ze strefą ochronną Tucholskiego Parku Krajobrazowego, na zachodzie z obszarami chronionego krajobrazu dolin rzek Kamionki i Sępolenki, a na południowym zachodzie rynny jezior byszewskich. To wszystko sprawia, że Zalew i jego okolice są rajem dla uprawiających turystykę wodną, pieszą i rowerową. Są także rajem dla wędkarzy, myśliwych, ichtiologów, ornitologów, etymologów, a także grzybiarzy czy fotografów. Przede wszystkim jednak Zalew Koronowski jest doskonałym akwenem do uprawiania żeglarstwa, a przy jego brzegach usytuowanych jest wiele przystani i ośrodków wczasowych. Co roku organizowane są liczne regaty (również o randze ogólnopolskiej), rejsy i kursy żeglarskie. Najbardziej znane miejscowości wypoczynkowe nad Zalewem to:
Koronowo-Pieczyska, Samociążek, Koronowo-Srebrnica, Koronowo-Romanowo, Krówka Leśna, Sokole-Kuźnica, Wielonek.

Ścieżka dydaktyczna
Ścieżka dydaktyczna „Cysterski Gaj" o charakterze historyczno-przyrodniczym to pewien rodzaj szlaku turystycznego, który został poprowadzony w taki sposób, aby zaprezentować wszelkie walory przyrodnicze Koronowa z uwzględnieniem jego zamierzchłej przeszłości. Cała trasa ścieżki ma długość ok. 3 km i składa się z dwudziestu tablic z opisami.

Wyznaczony szlak powstał, aby umożliwić postrzeganie przyrody jako zespołu elementów, zjawisk i procesów tworzących środowisko, w którym żyjemy. Dane historyczne prezentują okoliczności powstania istotnych zabytków i miejsc znajdujących się na trasie wędrówki, przedstawiają ich dawne oblicza, ukazują przemiany w nich zachodzące i pozwalają na skonfrontowanie z czasem obecnym. Zlokalizowane przy drodze tablice zawierają zdjęcia, nazwy drzew, krzewów, roślin, które napotyka się na trasie wycieczki oraz informacje o najciekawszych zjawiskach i ciekawostkach przyrodniczych. Dodatkowo zaznaczone są poszczególne okazy przyrodnicze – w tym pomniki przyrody.
W dziedzinie historii tablice zaznajamiają z odległą przeszłością danego miejsca, przedstawiają daty powstania i przemian, wyjaśniają obecną jego formę i ukazują najwartościowsze i najstarsze elementy danego obiektu.

Nazwa ścieżki – „Cysterski Gaj" – nawiązuje do zlokalizowanego w Koronowie kompleksu leśnego, którego początki są ściśle związane z Zakonem Cystersów. W dawnych czasach
- wiek XIV - to Cystersi mieli go w swoim posiadaniu i opiece.
Więcej: TUTAJ

Skansen - Rożen Stopka
Skansen to potoczne określenie muzeum etnograficznego na wolnym powietrzu, którego celem jest zaprezentowanie kultury ludowej. Założyciele lokalu Stopka-Rożen od ponad dziesięciu lat zabiegają o to, by w możliwie wierny sposób zaprezentować przykłady architektury ludowej a przede wszystkim pokazać urządzenia i maszyny rolnicze, charakterystyczne dla regionu. 

Na terenie lokalu można spotkać dużą ilość przedmiotów o różnych kształtach, wielkości i zastosowaniu. Wyróżniającymi się elementami są: lokomobila, młocarnia, ogromne drewniane sanie, miechy kowalskie i siewniki. We wnętrzu sali zaprezentowane są maszyny do szycia, rzeszota, cęgi, sierpy i radła. W pobliżu głównego budynku znajduje się także mały staw. Niekiedy można spotkać na nim bardzo rzadkie gatunki ptactwa np. kwiczoły.
Więcej: TUTAJ

Dworek w Gościeradzu

Dworek w Gościeradzu wzniesiony został w 1933 roku według projektu L. Wyczółkowskiego i K. Sulisławskiego na miejscu podarowanego malarzowi w roku 1922 dworku drewnianego, na którym wzorowany był nowy projekt. Stanowił miejsce zamieszkania artysty przez wiele lat i bazę wypadową w rejon Pomorza, zwłaszcza Borów Tucholskich. Artysta zmarł 27 grudnia 1936 r. i pochowany został zgodnie z Jego ostatnią wolą w pobliżu ukochanego Gościeradza - na cmentarzu wiejskim w pobliskim Wtelnie. 


Bunkier Krąpiewo

Za datę rozpoczęcia prac budowlanych przyjmuje się 1 października 1982 roku.
Schron miał przetrwać wybuch nuklearny. Wykonano ogromne prace ziemne
i zbrojeniowe, aby pod ziemią umieścić obiekt o powierzchni 1100 m2 (wielkości prawie trzech boisk do koszykówki).

W czasach funkcjonowania Układu Warszawskiego, zgodnie z obowiązującą doktryną wojenną, Związek Radziecki oczekiwał od swoich sojuszników, aby realizowali zobowiązania militarne. Dlatego poszczególne kraje budowały zapasowe centra nadawcze i odbiorcze na wypadek zniszczenia głównych centrów w czasie wojny. 

Funkcja schronu nie jest do końca jasna, a dostęp do wiadomości na ten temat, ze względu na obowiązująca poufność, jest ograniczony. Jednak na podstawie wyposażenia pomieszczeń, sprzętu technicznego znajdującego się w wewnątrz obiektu, stacjonujących na terenie obiektu jednostek, pozostałości w terenie, a w szczególności relacji osób z obiektem związanych, można z całą pewnością określić, że obiekt pełnił funkcję zapasowego Centrum Radiowo Nadawczego (CRN) i wchodził w skład 2 Korpusu Obrony Przeciwlotniczej Należy założyć, że budowa obiektu trwała długo, zważywszy na jego specjalne przeznaczenie i to, że tego typu schron budowano pod ziemią. Wyposażenie schronu w sprzęt techniczny zajęło kolejne miesiące. Również kolejne miesiące były niezbędne dla wykonania czynności, które zapewnią prawidłowe uruchomienie i funkcjonowanie wszelkich urządzeń. Obiekt trzeba było wyposażyć np. w urządzenia techniczne: śluzy, agregaty prądotwórcze, niezbędne zbiorniki, instalację sanitarną oraz urządzenia radiowo-techniczne.
Obecnie bunkier jest dostępny do zwiedzania.
Więcej: TUTAJ

Warsztat Garncarski Garniec Tomasz Poraziński


Rzemiosło garncarskie jest znane na ziemiach polskich od ponad tysiąca lat.
Zawód, który niegdyś był jednym z najważniejszych, obecnie jest kunsztem mało komu znanym. Warsztat Garncarski Garniec oferuje pokazy garncarstwa tradycyjnego w plenerze, przygotowane zarówno dla dzieci, jak i dorosłych. Dzięki umiejętnościom oraz zdobytej wiedzy na temat ceramiki i sposobów jej wykonywania odtwarzane są stare wzory, które w swej prostocie kryją piękno. 

Pokaz toczenia na kole garncarskim rozpoczyna się od zbudowania warsztatu pracy, który składa się m.in. z drewnianego, nożnego koła garncarskiego oraz ławy garncarskiej. Podczas pracy garncarz prezentuje sposoby przygotowywania gliny oraz różnorodne techniki toczenia przedmiotów na kole: dzbanów, mis, kufli czy świeczników.

Widzowie mają możliwość poznania fragmentów historii garncarstwa, bajek i anegdot związanych z tym starym zawodem. Klimat stwarzają również proste rzemieślnicze stroje nawiązujące do prezentowanego zawodu garncarza.

Warsztatowi towarzyszy kram z gotowymi, ręcznie wytwarzanymi garnkami, kubkami
czy misami oraz innymi drobiazgami, powstającymi w garncarni takich jak biżuteria ceramiczna czy figurki aniołów.
Więcej: TUTAJ
Metropolia Bydgoszcz
Metropolia Bydgoszcz

Stowarzyszenie Metropolia Bydgoszcz. Zapraszamy do współpracy.